Kombinizin basınç göstergesi sabah 1,5 bar gösterirken birkaç gün sonra 0,5 bara indiyse, sistemden bir yerden su eksiliyor demektir. Basınç kendi kendine düşmez; suyun gittiği bir yer vardır.
Bu yazıda kombi basıncının neden düştüğünü, hangi noktaları kendiniz kontrol edebileceğinizi ve hangi durumda servise ihtiyaç duyulduğunu anlatıyoruz.
Normal kombi basıncı kaç bar olmalı?
Kombi soğukken basıncın genellikle 1 ile 1,5 bar arasında olması beklenir. Kombi çalışırken su ısınıp genleştiği için değer biraz yükselir; bu normaldir. Sorun, doldurduğunuz basıncın kısa sürede yeniden düşmesidir.
Kesin değer için kombinizin kullanım kılavuzuna bakın; üretici farklı bir aralık öneriyorsa o değer esastır. Göstergeyi her zaman kombi soğukken, örneğin sabah ısıtma başlamadan okuyun.
Basınç belirli bir değerin altına indiğinde birçok kombi kendini korumak için çalışmayı durdurur ve ekranda hata gösterir. Yani düşük basınç yalnızca bir gösterge sorunu değildir; kombinin ısıtmayı kesmesinin de sebebi olabilir.
1. Tesisatta ya da peteklerde kaçak
En sık rastlanan sebep. Petek vanalarının, hava pürjörlerinin ve görünür boru bağlantılarının altına bakın. Kuru bir kâğıt havluyla bağlantıların altını silmek küçük damlamaları görünür kılar.
Kaçak her zaman gözle görülen bir damlama olmayabilir. Duvar içinden ya da döşeme altından geçen bir boruda sızıntı varsa su görünmeden kaybolur; duvarda nem lekesi, kabaran boya ya da alt kattan gelen bir şikâyet bu durumun işaretidir. Eski binalarda petek ve boru hatları çoğu zaman kombiden daha yaşlıdır; bağlantı noktalarındaki contalar zamanla sertleşir ve sızdırmaya başlar.
Kendiniz kontrol edebilirsiniz: Basıncı doldurduktan sonra saati ve değeri not edin. 24 saat sonra tekrar bakın. Düşüş varsa ve görünür bir damlama bulamıyorsanız, kaçak kombinin içinde ya da duvarın içinde olabilir; bu durumda servis çağırın.
2. Emniyet ventilinden su atılması
Basınç fazla yükseldiğinde kombi, emniyet ventilinden su atarak kendini korur. Ventile bağlı tahliye borusunun ucunda ıslaklık varsa sorun buradadır; genellikle genleşme tankıyla birlikte ele alınır.
Çoğu kombide emniyet ventili 3 bar civarında açılır. Basıncı doldururken fazla doldurmak da ventilin açılmasına yol açar: kombi ısındıkça basınç yükselir, ventil su atar, kombi soğuyunca basınç eskisinden de aşağı iner. Bu yüzden doldururken kılavuzda önerilen değeri aşmayın.
Kireç ya da tortu yüzünden tam kapanamayan bir emniyet ventili de sürekli az miktarda su kaçırabilir. Ventili kendiniz sökmeye ya da elle zorlamaya çalışmayın; değişimi servis yapmalıdır.
3. Genleşme tankının basıncını kaybetmesi
Genleşme tankı, ısınan suyun hacim artışını karşılar. Tankın içindeki hava basıncı zamanla düşer; tank görevini yapamayınca basınç kombi ısınınca fırlar, soğuyunca düşer. Tankın basıncı teknisyen tarafından ölçülüp ayarlanır.
Bu arızanın tipik belirtisi göstergedeki büyük salınımdır. Kombi çalışırken basınç 2,5–3 bara çıkıyor, kapandıktan sonra 1 barın altına iniyorsa genleşme tankından şüphelenmek gerekir. Salınım emniyet ventilinin açılmasına yol açtığı için bu iki sorun çoğu zaman birlikte görülür. Tankın içindeki zar yırtılmışsa hava ayarı yetmez, tankın değişmesi gerekir.
4. Eşanjörde sızıntı
Kombinin içindeki eşanjörlerde oluşan bir sızıntı da basıncı düşürür. Isıtma suyunun dolaştığı ana eşanjörde bir delik, suyun kombinin içine ya da tabanına damlamasına yol açar.
Çift eşanjörlü kombilerde, kullanım suyunu ısıtan plakalı eşanjörde bir iç kaçak olursa tesisat suyu ile şebeke suyu birbirine karışabilir. Bu durumda basınç düşmek yerine kendiliğinden yükselebilir; göstergeye hiç dokunmadığınız hâlde basınç artıyorsa bu ihtimal akla gelmelidir.
Kombinin altında ya da içinde su izi fark ederseniz kombiyi kapatın. Kapağı açıp eşanjöre bakmaya çalışmayın; içeride gaz ve elektrik bağlantıları vardır.
5. Yeni doldurulan tesisatta hava
Tesisat yeni doldurulduysa, petekler yeni takıldıysa ya da bir tamirden sonra sistem boşaltılıp doldurulduysa, suyun içinde bir süre hava kalır. Kombi çalıştıkça bu hava peteklerin üst kısmına ve kombinin otomatik hava atıcısına toplanır, dışarı atıldıkça basınç düşer. Bu durumda basınç ilk günlerde birkaç kez düşer, hava tamamen çıkınca sabitlenir.
Peteklerin üst kısmı soğuk, alt kısmı sıcaksa ya da tesisatta şırıltı sesi duyuyorsanız sistemde hava vardır.
Kendiniz kontrol edebilirsiniz: Kombiyi kapatın ve peteklerin soğumasını bekleyin. Pürjör anahtarıyla petekteki hava tahliye vidasını yavaşça açın, altına bir bez tutun. Önce hava, ardından su gelmeye başlayınca vidayı kapatın. Bu işlemden sonra basınç düşer; kombinin doldurma musluğundan kılavuzdaki değere kadar tamamlayın.
Basıncı doldurmak çözüm mü?
Basınç düştüğünde kombinin altındaki doldurma musluğunu açıp göstergeyi izleyerek önerilen değere kadar su eklemek, kombinin yeniden çalışmasını sağlar. Musluğun yeri ve açılış biçimi markaya göre değişir; kullanım kılavuzundan kontrol edin ve doldurduktan sonra musluğu mutlaka kapatın.
Ancak sık sık doldurmak sorunu çözmez, yalnızca erteler. Tesisata sürekli taze şebeke suyu girmesi beraberinde oksijen ve kireç getirir; bu da zamanla petek ve eşanjörde paslanmaya ve tortuya yol açar. Basıncı düzenli olarak tamamlamak zorunda kalıyorsanız suyun nereye gittiğinin bulunması gerekir.
Güvenlik uyarısı
Kombi gaz, elektrik ve basınçlı sıcak su ile çalışan bir cihazdır. Kombinin ön kapağını açmayın, gaz bağlantısına ve emniyet ventiline müdahale etmeyin. Hava alma işlemini yalnızca petekler soğukken yapın; sıcak su yakabilir.
Gaz kokusu alırsanız elektrik düğmelerine dokunmayın, kombinin gaz vanasını kapatın, pencereleri açın, ortamı terk edin ve 187 Doğalgaz Acil hattını arayın.
Ne zaman servis çağırmalı?
Şu durumlardan biri varsa servis çağırmanız gerekir:
- Doldurduğunuz basınç 24 saat içinde yeniden düşüyor ve görünür bir kaçak bulamıyorsanız,
- Kombi çalışırken basınç 2,5 barın üzerine çıkıp soğuyunca hızla düşüyorsa,
- Emniyet ventilinin tahliye borusundan su geliyorsa,
- Kombinin altında ya da içinde su izi görüyorsanız,
- Basınç kendiliğinden yükseliyorsa,
- Hava aldıktan ve basıncı tamamladıktan sonra kombi hata vermeye devam ediyorsa.
Servisi ararken kombinizin markasını, göstergedeki değerleri ve basıncın ne kadar sürede düştüğünü not etmeniz, sebebin daha kolay bulunmasını sağlar.